Hormatly mugallymlar we talyp ýaşlar!Biziň halkymyzda "Maşgala — mukaddeslikdir" diýen örän jaýdar jümle bar. Türkmençilikde maşgala diňe bir bile ýaşaýan adamlar däl-de, eýsem asyrlaryň dowamynda süzülip gelen edep-ekramyň, milli terbiýäniň we ruhy gymmatlyklaryň uly mekdebidir. Şu günki wagyz-nesihat çäremizde türkmen maşgalasynyň sütünlerini emele getirýän däp-dessurlarymyz barada durup geçmek isleýärin.Ulyny sylamak — Milli edebiň gözbaşy.Türkmen maşgalasynda uly ýaşlylara goýulýan hormat iň birinji tertip-düzgün bolup durýar. Sözüni bölmezlik: Ulylar gürläp durka, kiçiniň gürlemegi ýa-da sözüni bölmegi edepsizlik hasaplanýar. Hormat goýmak: Saçak başyna ilki bolup maşgalanyň iň ulusynyň geçmegi we nahara ilki bolup ulynyň el gatmagy — bu diňe bir düzgün däl, eýsem kiçi nesliň ula bolan sarpasydyr. Görelde: "Ataly ogul — älem jahan, eneli gyz — her bir işde bolar rowan" diýlişi ýaly, atanyň we eneniň sözüni tutmak maşgalanyň agzybirliginiň girewidir. Myhmanparazlyk — Maşgalanyň bereket gapysy Türkmen maşgalasynda myhman iň eziz adamdyr. "Myhman — ataňdan uly" diýen nakyl ýöne ýere däl.Gapydan gelen her bir adamy, tanyş bolsun ýa nätanyş, mähir bilen garşylamak we saçak ýazmak türkmeniň iň gadymy däpleriniň biridir.Çagalar myhman garşylananda hyzmatda durmagy öwrenýärler, bu bolsa olaryň geljekde adamkärçilikli we eli açyk bolup ýetişmegine ýardam edýär. Zähmet terbiýesi we Hünär mirasyTürkmen maşgalasynda çagany zähmete uýgunlaşdyrmak kiçijik wagtyndan başlanýar."Atasynyň hünäri — ogla mirasy" diýlişi ýaly, kaka ogluna öz hünärini, ene bolsa gyzyna el işlerini (keşde çekmek, haly dokamak, nahar bişirmek) öwretmek mukaddes borç hasaplanýar. Öýdäki we mellekdäki işlere gatnaşmak arkaly çaga zähmetiň gadyryny bilmegi we öz üstüne jogapkärçilik almagy öwrenýär. Maşgalada Agzybirlik we Maslahat. Biziň däp-dessurymyzda möhüm meseleler hemişe "geňeş" arkaly çözülýär. Maşgalada uly-kiçi, hatda çagalaryň hem ýagdaýy göz öňünde tutulyp, maslahatlaşylmagy agzybirligi berkidýär."Maslahat bilen kesilen barmak agrymaz" diýen ýörelgä eýerip, birek-birege goldaw bermek türkmençiligiň iň gowy taraplarynyň biridir. "Guş uýasynda görenini eder."Çaganyň aňyna ene süýdi bilen siňen türkmençilik terbiýesi, onuň bütin ömrüne ýetjek ruhy galkandyr. Milli däplerimize ygrarly boluň, çünki bizi beýleki halklardan tapawutlandyrýan hem-de beýgeldýän zat biziň köklerimizdir. Maşgala däp-dessurlarymyzy gorap saklamak — diňe bir geçmişi hormatlamak däl, eýsem sagdyn we berk geljegi gurmakdyr. Goý, her bir türkmen ojagynda hemişe agzybirlik, saçagynda bolsa bereket bolsun! Terbiýeli nesil — bagtly geljegiň kepilidir.
Türkmen oba hojalyk institutynyň
Daşoguz agrosenagat orta hünär okuw
mekdebiniň mugallymy Taýlakowa Akbibi
